مصطفي كريمي

گروه : تفسير و علوم قرآن
karimi@iki.ac.ir


زندگي نامه

بنده در سال 1348 در روستاي دستجرد از استان همدان متولد شد. دوره ابتدايي را در روستاي خود و دوره راهنمايي و دبيرستان را در شهرستان گذراندم. در كنار تحصيل در امور فرهنگي مسجد محل و در بسيج و انجمن اسلامي دبيرستان فعاليت داشتم. در سالهاي 1364 و 1365 و 1367 توفيق حضور جبهه را داشتم و در عمليات هاي «والفجر 8»، «كربلاي 4»، «كربلاي 5» و «مرصاد» كنار رزمندگان اسلام بودم. به رغم قبول شدن در رشته فيزيك كه علاقه‌ام بود، با عنايت و توفيق الهي درسال 1367 وارد حوزه علميه قم شد.

 

حدود هفت سال در دروس خارج فقه و اصول از محضر آيت الله وحيد ، آيت الله سبحاني، آيت الله مكارم شيرازي و حجت الاسلام و المسلمين لاريجاني و در تفسير از محضر آيت الله جوادي آملي و در علوم قرآني از محضر آيت الله معرفت و آيت‌الله رجبي (حفظهم الله) بهره بردم. در كنار دروس حوزه از سال 1369 دوره عمومي و دوره تخصصي تفسير و علوم قرآن را در مؤسسه آموزشي و پژوهشي امام خميني (ره) به پايان رسانده و هم اكنون به عنوان استاديار گروه تفسير و علوم قرآن همان مؤسسه خدمت علمي دارم. فعاليت هاي علمي بنده در مراكز حوزوي و دانشگاهي در سه بخش آموزشي، پژوهش و مديريت علمي، در مراكز حوزوي و دانشگاهي بوده است. 



فعاليت هالي فرهنگي، تبليغي

چندين دوره تبليغ و فعاليت فرهنگي در مناطق شهري و روستاي و برگزاري دوره هاي آموزشي _ فرهنگي در مراكز سپاه پاسداران انقلاب اسلامي



سوابق تحصيلي

تحصيلات حوزوي:

خارج فقه و اصول

 

تحصيلات دانشگاهي:

 تفسير و علوم قرآن موْسسه امام خميني (ره)



فعاليت ها اجرايي

1. مدير گروه علوم قرآن، مركز مطالعات فرهنگي حوزه عمليه

2. سرپرست گروه قرآن‌پژوهي، پژوهشگاه حوزه و دانشگاه

3. دبير گروه تفسير و علوم قرآن، مؤسسة آموزشي و پژوهشي امام خميني (ره)

 4. عضو شوراي علمي در چند مركز حوزوي و دانشگاهي

5. عضو شوراي توليد علوم انساني اسلامي 

6. عضو شوراي مركزي انجمن اساتيد مؤسسه امام خميني



فعاليت‌هاي آموزشي

تدريس:
1. تدريس موضوعات تخصصي متعدد مربوط به  تفسير و علوم قرآني  در مدارس و مراكز تخصصي حوزه علميه و دانشكده‌هاي اصول دين و علوم قرآن و تفسير از سال 1377 تا كنون.

1-1. ماده‌ درس‌هايي كه در مقطع سطح دو حوزه و مقطع كارشناسي دانشگاه تدريس داشته‌ام عبارتند از:

  • تجزيه و تركيب
  • مباني تفسير
  • ‌ قواعد تفسير
  • تفسير
  • ‌اعجاز قرآن
  • قرآن شناسي
  • خدا شناسي در قرآن
  • نبوت در قرآن
  • جهان شناسي در قرآن
  • روش‌ها و گرايش‌هاي تفسير و ...

1-2. ماده‌ درس‌هاي كه در  سطح سه حوزه و مقطع كارشناسي ارشد دانشگاه تدريس داشته‌ام عبارتند از:

  • مباني تفسير ترتيبي
  • مباني و فرايند تفسيرموضوعي
  • تفسير موضوعي
  • جامعيت قرآن كريم
  • حكومت در قرآن و...

1-3. ماده‌ درس‌هايي كه در سطح چهار حوزه و مقطع دكتري دانشگاه درس داشته و دارم عبارتند از:

  • وحي شناسي
  • مباني تفسير
  • نظريه پردازي قرآني
  •  محكم و متشابه
  • زبان قرآن و هرمنوتيك
  • تفسير تطبيقي


2. برگزاري كاروزي و كارگاه

  • برگزاري چهاردوره كاورزي تحقيق در مقطع كارشناسي ارشد و تخصصي.
  • برگزاري چند كارگاه پايان‌نامه نويسي و رساله نويسي براي دانش‌پژوهان مقطع كارشناسيارشد و دكتري
  • برگزاري گار‌گاه علم ديني براي اساتيد و اعضاي هيأت علمي دانشگاه بوعلي  و علوم پزشكي همدان
  • برگزاري چند گارگاه نظريه‌پردازي قرآني


فعاليت هاي پژوهشي


آثار و تاليفات

كتاب

 

1. قرآن و قلمرو شناسي دين، قم، موسسه آموزشي و پژوهشي امام خميني (ره)، 1381
2. الدين، حدوده و مدياته، ترجمه قرآن و قلمرو شناسي دين عربي، بيروت، مركز الحضارة للتنمية الفكر الاسلامي، 1429 ق.
3. وحي شناسي، قم، موسسه آموزشي و پژوهشي امام خميني (ره)، 1386.
4. معرفة الوحي، ترجمه وحي شناسي به  عربي، بيروت، به سفارش مؤسسة الرحمان مربوط به شيعيان عربستان، 1432ق
5. جامعيت قرآن كريم؛ پژوهشي در قلمرو قرآن، قم، پژوهشگاه فرهنگ و انديشه اسلامي، 1390.
6. راه و راهنما شناسي، طرح ولايت دانشجويي، قم، موسسه امام خميني آموزشي و پژوهشي(ره)، 1388 (مشاركت 70%)
7. اصلاح و بازنگري كتاب راه و راهنما شناسي در قرآن از استاد مصباح، قم، موسسه آموزشي و پژوهشي امام خميني(ره)، 1393.
8. تفسير موضوعي بر اساس الميزان، انتشارات دانشگاه معارف، نشر سال 1395.
9. نبوت در قرآن بر گرفته از آثار استاد جوادي، به سفارش بنياد وحياني بين‌المللي اسراء،   ‌نشر سال 1396.
10. مباني تفسير، انتشارات دانشگاه مجازي فرهنگ و معارف اسلامي وابسته به مؤسسه آموزش و پژوهشي امام خميني (ره) سال 1397
11. معارفي از الميزان، با همكاري جمعي از محققان، دانشگاه معارف اسلامي، جهت اخذ شابك به وزارت فرهنگ ارسال شده است. سال 1397 چاپ خواهد شد.
12. مباني تفسير موضوعي، تهران، سازمان مطالعه و تدوين كتب درسي دانشگاه‌ها (سمت) و قم،  و مؤسسه امام آموزشي و پژوهشي خميني (ره) پايان‌ يافته
13. فرايند تفسير موضوعي، تهران، سازمان مطالعه و تدوين كتب درسي دانشگاه‌ها (سمت) و قم،  و مؤسسه امام آموزشي و پژوهشي خميني (ره) پايان‌ يافته
14. تصنيف الميزان، وحي، نبوت و امامت، قم، مؤسسه امام آموزشي و پژوهشي خميني (ره) (انجام 70% تحقيق)
15. مباني تفسير با تأكيد بر آراي آيت الله جوادي آملي، به سفارش بنياد وحياني بين‌المللي، (انجام 50)

مقاله

  1. قلمرو دلايت معجزه /  مجله معرفت شماره 26 / سال 1377
  2. هرمونتيك و تاثير انتظارات در تفسير قرآن، معرفت، سال نهم، شماره سوم، مرداد و شهريور 1379، شماره مسلسل 35، ص 44- 54.
  3. مجراي تاثير انتظار فهم قرآن، معرفت، سال نهم، شماره ششم، بهمن 1379،‌شماره مسلسل 38، ص 110- 118.
  4. مقاله «نقد يكي از مباني نظريه تكثير قرائت دين»/در كتاب قرائت دين،  سال 1379
  5. آب حيات بر تشنگان مبنديد / مجله معرفت ش 48 / سال 1380
  6. هزار جامه نا موزون بر قامت متن، (نقد يكي از مباني نظريه قرائت پذيري متكثر متون ديني)، مجلة قبسات، شماره 23.
  7. مفهوم شناسي وحي/ مجله معرفت ش 60 / سال 1381
  8. امكان وحي/ مجله معرفت ش 60 / سال 1381
  9. ضرورت وحي / مجله معرفت ش 60 / سال 1381

10. جامعيت وحي محمدي بر گستره علم آن حضرت / مجله معرفت ش 60 / سال 1381

11. جهاني شدن و قلمرو دين، نمايه پژوهش، پاييز و زمستان 1381، شماره 24.

12. روش تفسيري مورد تاييد اهل بيت (عليهم السلام)/ مجله معرفت شماره 71 / سال 1382

13. دست نياز به سوي قرآن / مجله معرفت شماره 73 / سال 1382

14. ضرورت بكارگيري باورهاي صحيح در ترجمه قرآن / مجله معرفت شماره83 / سال 1383

15. نقش فرشته و پيامبر در وحي / مجله معرفت شماره 96

16. علقه معناي متن به مولف/ مجله حوزه و دانشگاه شماره 39

17. قرآن كريم پايان وحي الهي/ معرفت شماره 107.

18. معجزات پيامبر اعظم (ص) / معرفت 108.

19. بشارت به پيامبر اعظم (ص)/ تحقيقات اسلامي /  سال هجدهم شماره 1 و2 .

20. استقلال قرآن كريم ، معرفت شماره 122.

21. نقد تحليل تجربي از وحي، همايش ملي پيامبر اعظم (ص) در دانشگاه سمنان. مقاله برگزيده

22. قلمرو موضوعي قرآن از ديدگاه قرآن، مجله  قرآن شناخت ، شماره 2.

23. موانع و آسيب‌هاي معرفتي تفسير قرآن، مجله معرفت ، شماره 136.

24. آسيب‌هاي غير معرفتي تفسير قرآن، مجله معرفت ، شماره 143.

25. ماهيت تفسير موضوعي، مجله قرآن شناخت،  علمي پژوهشي، سال پاييز و زمستان، 1389،  شماره 6.

26. قلمرو و جامعيت قرآن كريم (از ديدگاه استاد معرفت ره), كتاب معرفت قرآني: يادنگار آيت‌الله محمدهادي معرفت (ره)، ج5. مقاله برگزيده يادواره استاد معرفت

  1. مباني تفسير موضوعي از ديدگاه علامه طباطبايي، معرفت، سال بيست و يكم، شماره دوم،  شماره مسلسل 173، ارديبهشت 1391.
  2. مرحله مطالعه اكتشافي در نظريه پردازي قرآن، معرفت، سال بيست و سوم، شماره دوم،  شماره مسلسل 197، ارديبهشت 1393.
  3. موانع رفتاري بهره‌مندي از محبت الهي (اشتراكي)، معرفت، سال بيست و سوم، شماره دوم،  شماره مسلسل 197، ارديبهشت 1393.
  4. الميزان و تحليل وحي ، معرفت كلامي، علمي پژوهشي، شماره  مسلسل 12، سال پنجم بهار و تابستان 1393،
  5. بررسي آيات تحدي با تكيه بر نظم قرآن، مشترك با مرتضي سازجيني و عباس يوسفي، همايش ملي اعجاز، دانشگاه شهيد بهشتي، تاريخ برگزاري 29 ارديبهشت 1395
  6. يادكرد نعمت­ها در قرآن و جهت­دهي بينش انسان، با مشاركت دانشجو مريم قرباني، معرفت، تير 1396، شمار 235.
  7. «اعتبارسنجي علوم انساني قرآن بنيان»، در در سلسله منشورات كنگره بين المللي قرآن و علوم انساني (علمي ـ پژوهشي)، ج 9؛‌ مجموعه مقالات روش ‌شناسي قرآن و علوم انساني،‌ قم، مركز بين‌المللي ترجمه و نشر المصطفي (ص)، 1396 ش. ص 307- 329.
  8. «جايگاه فاصله فرهنگي بين متن و مفسر در تفسير قرآن» پرديس فارابي دانشگاه تهران، فصل نامه علمي- پژوهشي «پژوهشنامه تفسير»تأييد 28/1/1396.
  9. مديات شمولية القرآن الكريم؛ القسم الأول، ترجمه « جامعيت و قلمرو قرآن كريم از ديدگاه استاد معرفت » مترجم وسيم حيدر، نصوص معاصرة، صيف 1438، العدد 4، ص 197-218.
  10. مديات شمولية القرآن الكريم؛ القسم الثاني، ترجمه « جامعيت و قلمرو قرآن كريم از ديدگاه استاد معرفت »، مترجم حسن مطر، نصوص معاصرة، خريف 1439، العدد  48، ص 189- 207.
  11. فرايند عملي نظريه‌پردازي قرآني، دو فصلنامه علمي - پژوهشي «مطالعات قرآن و حديث»، سال سيزدهم، شماره اول،‌ (پياپي25) پاييز و زمستان 139، ص 189-217.
  12. «نقد انگاره مصلحت انديشي قرآن در بيان خلاف واقع، دو فصلنامه علمي- پژوهشي آموزه‌هاي قرآني، چاپ بهار و تابستان 1399. دوره 17، شماره 31، صفحه 128-101.
  13. آيه تبيان» و جداناپذيري قرآن و عترت?، فصلنامه علمي- پژوهشي مطالعات تفسيري، پذيرش

    نشست و كرسي ها

     

    1. نشست علمي- پژوهشي «تفسير موضوعي و علوم انساني قرآن بنيان» تاريخ برگزاري 17 /11 /1395، مكان پژوهشگاه جامعه الزهراء عليها السلام.

    2. نظريه، آيه تبيان» و جداناپذيري قرآن و عترت?، در مجمع عمومي سالانه انجمن قرآن پژوهان حوزه علميه، بهار 1398.

    3. كرسي ترويجي، «چگونگي مطالعه اكتشافي آيات در فرايند توليد علوم انساني اسلامي»، مؤسس? آموزشي و پژوهشي امام خميني (ره) 15/11/1398.



افتخارات

1. انتخاب فارغ التحصيل ممتاز مقطع ارشد گروه تفسر و علوم قرآن در مؤسسه آموزشي و پژوهشي امام خميني (ره)

2. انتخاب كتاب «قرآن و قلمرو دين» به عنوان پژوهش برگزيده ديني سال 1380 از سوي دبيرخانه دين پژوهان كشور در چشنواره تجليل از دين پژوهان كشور.

3. انتخاب اثر شايسته تقدير كتاب «قرآن و قلمروشناسي دين» در يازددهمين چشنواره كتاب دانشجويي.

4. انتخاب كتاب «وحي شناسي» به عنوان اثر برگزيده در سومين جشنواره كتاب دين سال 1388 ش.

5. انتخاب كتاب «جامعيت قرآن» به عنوان اثر مورد تقدير مالي از طرف چشنواره كتاب سال  حوزه علميه سال1391

6. انتخاب مقاله «و حي و تجربه ديني» به عنوان رتبه نخست در چشنواره ملي پيامبر اعظم (ص)، دانشگاه سمنان

7. انتخاب مقاله «قلمرو قرآن از ديدگاه آيت‌الله معرفت» به عنوان رتبه سوم در جشنواره ملي تجليل از مقام علمي استاد معرفت

8. انتخاب چندين بار به عنوان پژوهشكر برگزيده در مؤسسة آموزشي و پژوهشي امام خميني (ره)

9. انتخاب طلبه بسيجي برگزيده كشوري

10. انتخاب محقق بسيحي برگزيده كشوري



سفرهاي علمي

1- سفر به كشور سوريه  در اسفند ماه  سال 1386 و بازديد از مراكز علمي و دانشگاهي مانند داشگاه دمشق و ملاقات با برخي از شخصيت هاي علمي آن كشور .

2. سفر به  كشور لبنان در اسفند ماه سال  1386 و بازديد از برخي مراكز علمي و  دانشگاهي  آن كشور مانند دانشگاه يوسف قديس و حوزه علميه شيعي و ملاقات با بعضي از  با شخصيت هاي علمي